sobota, 7 października 2017

Wieczór w muzeum




Udaje mi się czasami zadziałać spontanicznie. Dostałem mailem newsletter z Muzeum Współczesnego z Wrocławia z informacją o wernisażu prac fotograficznych i podjąłem szybką decyzję o wizycie w galerii. Oglądając kilka zamieszczonych w newsletterze prac zorientowałem się, że mam do czynienia ze zdjęciami o charakterze kreatywno-reporterskim, gdzie kreacja polega nie na przekształcaniu formy, na zabiegach z odkształcaniem tego, co aparat fotograficzny rejestruje z natury, a na próbie uchwycenia głębszych treści egzystencjalnych. Obiektem prac są ludzie, a ściślej pewna rodzina. W kadrach zarejestrowano momenty z ich życia. Z pozoru zwykłe, związane z codziennymi czynnościami. Utrwalenie takich chwil wyzwala ich niezwykłość. Wyzwala także emocje, które obrazy sugerują.
Autorką prac jest Monika Łopacka, artystka ze Śląska. Tytuł wystawy zapisany został po angielsku (rozumiem, że w ten sposób wystawa zaadresowana została do szerokiego kręgu odbiorców, ludzi z różnych stron, tych wszystkich, którzy przybyli lub przybędą w najbliższych dniach do Wrocławia). Polskie tłumaczenie tytułu to: „Nie chcę dorosnąć”.
Wśród fotografowanych osób jest dziecko. A może dzieci. Bo raz jest to niemowlę, innym razem mały chłopiec. Mężczyzna fotografowany też czasami jest chłopcem, tylko dużym. Duży chłopiec skacze na batucie w ogrodzie. Mam wrażenie, że obrazy świata na prezentowanych pracach oglądane są jakby oczami dziecka. Obiektyw skupia się często na dziewczynie. Wyraźnie wyczuwa się więź emocjonalną łączącą operatorkę kamery i kobietę na zdjęciach. To próby wydobycia jej urody i cech jej osobowości. Zdjęcia emanują spokojem, są bodźcem do spokojnej refleksji nad czasem, przemijaniem, chwilami ukradzionymi przemijaniu dzięki wynalazkowi fotografii.
Otoczenie osób to między innymi pomieszczenia w starym domu lub kamienicy. To stare osiedle robotnicze lub górnicze gdzieś na Śląsku. Paradoksalnie takie właśnie otoczenie emanuje poczuciem spokoju i bezpieczeństwa. Zupełnie inaczej niż w nowoczesnych mieszkaniach reprodukowanych z katalogów. Tam jest ładnie i nowocześnie. Tam upaja wspaniały design sprzętów. Równocześnie jest tam jakoś uniwersalnie i bezosobowo. Tylko stare pomieszczenia mają duszę.



Kiedy oglądałem zdjęcie dziewczyny siedzącej na wieży nad zdewastowanym basenem zastanawiałem się nad dziwnością przemijania. Wyobraziłem sobie niecki basenu wypełnione wodą, wykoszoną trawę na terenie wokół, natryski na obrzeżach wypuszczające deszcz kropel wody, ludzi kąpiących się i opalających. Było mi łatwo wyobrażać sobie taki obraz, bo niedawno dokopałem się w swoim archiwum do takich właśnie zdjęć basenu sprzed dwudziestu, trzydziestu lat. Dziś basen o betonowych nabrzeżach, drabinkach do wody, który nie są wykonane z nierdzewnej stali tylko ze spawanych rur pomalowanych farbą olejną na niebiesko, czerwono lub żółto nie kusi już ludzi do odpoczynku i relaksu. Dlatego też, tak jak na oglądanym zdjęciu, baseny tego typu zarastają dziś chwastami i stanowią sentymentalny element miejskiego krajobrazu.
Chyba największym moim zaskoczeniem podczas wystawy było uświadomienie sobie, że ktoś jeszcze miał odwagę wpuścić w przestrzeń obiektu specjalizującego się w prezentacjach sztuki współczesnej fotografię reportażową, realistyczną w formie, a przez fakt tego, że treścią tej fotografii są ludzie – głęboko humanistyczną. Dobrze, że takie wystawy jeszcze od czasu do czasu są organizowane. 


Zdjęcia z wernisażu wystawy: https://photos.app.goo.gl/Z2ywJTL8MzhDdTvm1

poniedziałek, 2 października 2017

sZAFa 63

Nowy numer sZAFy w sieci

http://szafa.kwartalnik.eu/63/spis.html




POEZJA
Anna Dominiak, Joanna Fligiel, Rafał Gawin, Petr Halmay, Roma Jegor, Grzegorz Kielar, Marcin Królikowski, Małgorzata Maciaszek, Janusz Radwański
PROZA
Roman Bromboszcz, Karolina Kapusta, Katarzyna Kuroczka, Paweł Orzeł, Radosław Wiśniewski
FOTOGRAFIA-GRAFIKA-MALARSTWO
Kacper Bożek, Anna Gawlikowska, Anna Kozłowska-Łuc, Linda Lemaire, Andrzej Małyszko, Krystyna Szczepaniak, Betty Zola
sZAFa Presents
Mirek Antoniewicz - Gruboskórce i Nosorogi oraz Zielony Słoń
O sztuce - Mirek Antoniewicz
Rozmowa z Mistrzami - Janusz Tyrpak, Malarstwo
ESEJE-FELIETONY-RELACJE
Paweł Dąbrowski - Kilka minut przed północą
Magda Harmon - Kokony
Wioletta Leśków-Cyrulik - Z wyspy * Filozofia kubka z kawą
Mirosław Mrozek - Logika emocji w wirtualnym świecie * O mizantropie, który nie wiedział, że jest mizantropem * Przebłyski obłędu
Beata Zdziarska - O Janie z Kolna opowieść
RECENZJE
Paweł Dąbrowski – „Dar Meneli” przez Rybę zapisany. Robert Rybicki „Dar Meneli” * Osobność na wyspie. Małgorzata Południak „Pierwsze wspomnienie wielkiego głodu” * Wiersze z muzyką w głowie. Joanna Lech „Piosenki pikinierów” * Katalogowanie ujęć. Bartosz Suwiński „Wyraj” * Zimna gorąca książka. Marta Podgórnik „Zimna książka”
Magda Gałkowska - Czerwone usta, córka i reumatyzm. Katarzyna Zwolska-Płusa „Cud i Anomalia”
Alicja Łukasik - Robert Rybicki „Dar Meneli” * Katarzyna Kuroczka „Literatura światów planowanych” * Maciej Melecki „Gdzieniegdzie” * Kacper Rękawek „Człowiek z małą bombą. O terroryzmie i terrorystach” * Maciej Topolski „Na koniec idą” * Radosław Wiśniewski „Dzienniki Zenona Kałuży”
Leszek Jodliński - Dwie głowy. Poszukiwania tego, co polskie
Paulina Mikołajczyk - Birgül Oğuz „Ha!”
Jakub Sajkowski - W obronie powagi, w obronie humoru. O Kalenberku Janusza Radwańskiego.
Bartosz Suwiński - Natalia de Barbaro „Tkanka”
Mirosława Szott - Rafał Gawin „Zachód słońca w Kurwidołach”
Aleksandra Urbańczyk - Życie jest symfonią Mahlera. Mathias Énard „Busola” * Gdy świat wypada z utartych kolein. Alistair MacLeod „Utracony dar słonej krwi”
ROZMOWY W SZAFIE
Małgorzata Południak z Tadeuszem Baranowskim, część IV
WYWIAD
Aleksandra Urbańczyk z Małgorzatą Południak